Mùa xuân lên Bác Ái Tây săn mây

Mùa xuân về, hoa rừng khoe sắc khắp sườn núi Bác Ái Tây; những lớp mây trắng bồng bềnh trôi ngang lưng núi, len qua từng triền rừng, tạo nên bức tranh thiên nhiên quyến rũ. Những năm gần đây, vùng đất này dần trở thành điểm đến hấp dẫn với những người yêu khám phá, đặc biệt là trải nghiệm “săn mây” mùa xuân.

Chạm vào “biển mây” giữa đại ngàn Bác Ái

Bác Ái Tây là xã vùng cao của tỉnh Khánh Hòa, nằm cách trung tâm phường Phan Rang khoảng 65km về hướng Tây Bắc. Địa hình núi rừng, khí hậu mát mẻ quanh năm cùng hệ sinh thái rừng nguyên sinh phong phú tạo nên lợi thế riêng cho phát triển du lịch sinh thái, du lịch cộng đồng gắn với văn hóa đồng bào Raglai.

Rời xa phố thị ồn ào, hành trình du xuân lên Bác Ái Tây bắt đầu từ những cung đường đèo uốn lượn. Vượt qua ranh giới từ xã Ninh Sơn, cảnh quan thiên nhiên mở ra hùng vỹ, núi rừng trùng điệp, nương rẫy xanh mướt, xen lẫn những mái nhà sàn đơn sơ. Thỉnh thoảng bắt gặp hình ảnh bà con gùi măng rừng, gùi củi hay đàn heo đen, gà con thong thả kiếm ăn ven đường - tất cả tạo nên nhịp sống mộc mạc, gần gũi. Sau gần 2 giờ di chuyển, chúng tôi đến trung tâm xã khi trời vừa sập tối. Không khí se lạnh của vùng núi khiến bữa tối bên bếp lửa trở nên ấm áp hơn. Giữa tiếng gió rừng, chúng tôi thưởng thức cơm lam, gà nướng, heo nướng ống tre, nhấp chén rượu chuối hột đặc trưng. Xa xa, tiếng mã la vang vọng giữa núi rừng như đưa con người về với nhịp sống nguyên sơ.

Du khách thưởng thức điệu múa mã la tại một khu camping tại xã Bác Ái Tây.

Du khách trải nghiệm nhảy sạp cùng đồng bào Raglai tại Bác Ái Tây.

Đông đảo du khách thưởng thức văn hóa đặc trưng của đồng bào Raglai tại một khu camping của xã Bác Ái Tây.

Đêm Bác Ái Tây tĩnh lặng. Ngồi bên lửa trại, nhìn bầu trời đầy sao, mọi người chậm lại giữa guồng quay cuộc sống, kể nhau nghe chuyện cũ, nói về dự định năm mới. Buổi tối hôm ấy, bên ché rượu cần, trong ánh lửa bập bùng, chúng tôi được xem điệu múa mừng lúa mới - điệu múa mang đậm hồn cốt người Raglai. Già làng Bình Tô Hà Bông (thôn Bố Lang) kể rằng, lễ mừng lúa mới là nghi lễ quan trọng, đánh dấu mùa thu hoạch, tạ ơn thần linh, cầu mong mùa sau mưa thuận gió hòa, cuộc sống ấm no. Lễ hội thường gắn với sinh hoạt cộng đồng, cồng chiêng, múa hát và ẩm thực truyền thống. Đây không chỉ là hoạt động tín ngưỡng mà còn là sợi dây gắn kết cộng đồng qua nhiều thế hệ. Câu chuyện của già làng khiến đêm Bác Ái Tây như sâu hơn, lắng hơn, để mỗi người hiểu rằng phía sau mỗi điệu múa, mỗi nhịp chiêng là cả một kho tàng văn hóa.

5 giờ sáng, khi tiếng gà rừng vừa dứt, chúng tôi thức dậy trong màn sương dày. Đi bộ thêm gần 2km lên đồi cao, trước mắt hiện ra “biển mây” trắng xóa. Mây cuộn từng lớp như sóng, ánh nắng ban mai xuyên qua tạo nên thứ ánh sáng bạc lấp lánh. Gió thổi nhẹ, mây trôi chậm qua mái nhà, qua rừng cây, khiến người ta có cảm giác như đang đứng giữa trời. Trước khung cảnh thiên nhiên kỳ ảo ấy, ai cũng gần như quên đi cái lạnh buổi sớm vùng cao. Mọi người háo hức tìm cho mình một góc đẹp, ghi lại khoảnh khắc hiếm có. Tiếng cười nói rộn ràng giữa không gian tĩnh lặng của núi rừng. Người đứng trên mỏm đá cao, người men theo triền cỏ ướt sương chỉ để chạm tay gần hơn vào những áng mây đang lững lờ trôi. Có lúc, mây dâng lên ngang tầm mắt, phủ nhẹ qua vai áo, mang theo hơi ẩm mát lạnh như một cái chạm rất khẽ của đại ngàn.

Giữa biển mây bồng bềnh, ai cũng muốn lưu lại cho mình một bức ảnh, một thước phim, nhưng rồi nhanh chóng nhận ra rằng, vẻ đẹp ấy không chỉ để ngắm nhìn mà còn để cảm nhận. Đứng giữa đất trời mênh mang, nghe gió lùa qua rừng cây, nhìn mây cuộn trôi chậm rãi, lòng người bỗng trở nên nhẹ tênh. Khoảnh khắc ấy khiến người ta chỉ muốn đứng thật lâu, hít thật sâu hơi thở của núi rừng và lặng im ngắm thiên nhiên đang chuyển mình trong ánh bình minh.

Nhịp sống đổi thay trên vùng cao Bác Ái Tây

Ngoài săn mây, Bác Ái Tây còn hấp dẫn du khách bởi hệ sinh thái đa dạng với nhiều điểm tham quan như vườn thực vật, thác Đá Bàn, thác Gia Non, suối Gia Nhông… Vườn Quốc gia Phước Bình đang phát triển các loại hình du lịch sinh thái, trải nghiệm rừng nguyên sinh, tìm hiểu cây thuốc quý, tham quan mô hình sản xuất nông nghiệp và trải nghiệm văn hóa Raglai.

Mùa xuân lên Bác Ái Tây không chỉ có mây trời, mà còn có hương vị đặc sản núi rừng. Những vườn bưởi trĩu quả trải dài trên các sườn đồi. Đất đai màu mỡ, khí hậu mát mẻ giúp cây bưởi phát triển tốt. Những năm gần đây, người dân đã mạnh dạn chuyển đổi sang trồng sầu riêng, cây ăn trái có giá trị kinh tế cao. Bà Katơ Thị Hương (thôn Hành Rạc) chia sẻ: “Trước đây, gia đình tôi chủ yếu trồng mì, bắp. Những năm gần đây, được hỗ trợ kỹ thuật, giống cây, tôi chuyển sang trồng cây ăn trái, trồng bưởi, thu nhập ổn định hơn, đời sống cũng cải thiện rõ rệt”.

Một góc xã Bác Ái Tây sáng sớm.

Sự chuyển đổi sản xuất này nằm trong định hướng chung của xã Bác Ái Tây, khuyến khích người dân lựa chọn cây trồng phù hợp, hình thành vùng sản xuất tập trung, nâng cao hiệu quả kinh tế và từng bước giảm nghèo bền vững. Không chỉ đổi thay trong sản xuất, bức tranh kinh tế - xã hội của xã Bác Ái Tây cũng ghi nhận nhiều chuyển biến tích cực. Năm 2025, tổng giá trị sản xuất toàn ngành của xã ước đạt khoảng 933 tỷ đồng. Tốc độ tăng giá trị sản xuất đạt khoảng 16% cho thấy nền kinh tế địa phương đang phát triển ổn định. Tổng thu ngân sách trên địa bàn ước đạt khoảng 950 triệu đồng, vượt nhiều lần so với dự toán, tạo thêm nguồn lực đầu tư hạ tầng và bảo đảm an sinh xã hội. Cùng với đó, các chương trình giảm nghèo, hỗ trợ sản xuất, tạo sinh kế cho người dân tiếp tục được triển khai hiệu quả, góp phần nâng cao thu nhập và cải thiện đời sống Nhân dân, nhất là đồng bào dân tộc thiểu số.

Du khách thích thú ghi lại hình ảnh mây tại Bác Ái Tây.

Song song đó, nhiều chương trình an sinh xã hội, xóa nhà tạm, hỗ trợ sản xuất, tạo việc làm được triển khai, góp phần ổn định đời sống người dân. Cơ cấu kinh tế địa phương cũng chuyển dịch theo hướng tăng dần tỷ trọng dịch vụ - du lịch sinh thái gắn với bảo tồn văn hóa truyền thống. Du lịch cộng đồng tại các thôn có đồng bào Raglai, mô hình homestay, trải nghiệm văn hóa, ẩm thực, lễ hội… đang mở ra hướng phát triển mới cho Bác Ái Tây. Du khách đến đây không chỉ tham quan mà còn trải nghiệm đời sống bản địa - từ cách làm cơm lam, nướng thịt ống tre, đến học đánh mã la, xem múa truyền thống. Chính những trải nghiệm “sống cùng văn hóa” đang giúp Bác Ái Tây dần khẳng định vị trí trên bản đồ du lịch sinh thái Khánh Hòa.

Mùa xuân, Bác Ái Tây còn rực rỡ bởi rừng hoa dại, hoa mai rừng, hoa lan khoe sắc dọc các sườn núi, mỗi cung đường là một bức tranh thiên nhiên sống động. Trong nhịp phát triển mới, Bác Ái Tây vẫn giữ được vẻ đẹp nguyên sơ của núi rừng và nét văn hóa truyền thống của đồng bào Raglai. Từ điệu múa mừng lúa mới bên bếp lửa đến những vườn cây ăn trái xanh tốt, từ biển mây buổi sớm đến nhịp sống kinh tế đang chuyển mình - tất cả tạo nên một Bác Ái Tây vừa truyền thống, vừa đang phát triển.

Mùa xuân lên Bác Ái Tây không chỉ là chuyến đi săn mây, mà còn là hành trình chạm vào chiều sâu văn hóa, vào hơi thở cuộc sống của vùng cao Bác Ái - nơi thiên nhiên, con người và văn hóa hòa quyện thành bản giao hưởng của đại ngàn.

HÀN DẠ NGUYỆT