Nâng mức chuẩn trợ giúp xã hội

Ngày 21-8-2026, Chính phủ ban hành Nghị định số 335 quy định chính sách trợ giúp xã hội, có hiệu lực thi hành từ ngày 5-10-2026. Phóng viên Báo và Phát thanh, Truyền hình Khánh Hòa phỏng vấn ông Trịnh Ngọc Hiệp - Phó Giám đốc Sở Y tế về những nội dung đáng chú ý và định hướng triển khai nghị định trên địa bàn tỉnh.

- Một trong những nội dung của nghị định được nhiều người quan tâm là mức chuẩn trợ giúp xã hội mới. Ông có thể cho biết rõ hơn?

- Nghị định số 335 có ý nghĩa rất quan trọng, tạo cơ sở pháp lý để thực hiện đồng bộ chính sách trợ giúp xã hội, từ trợ giúp thường xuyên tại cộng đồng, nhận chăm sóc, nuôi dưỡng tại cộng đồng, trợ giúp khẩn cấp đến chăm sóc tại cơ sở trợ giúp xã hội. Điểm xuyên suốt là chính sách phải được thực hiện kịp thời, công bằng, công khai, minh bạch; hỗ trợ phù hợp với mức độ khó khăn và nhu cầu chăm sóc của từng nhóm. Trợ giúp xã hội không chỉ là hỗ trợ vật chất mà còn thể hiện trách nhiệm với người yếu thế. Đối với Khánh Hòa, triển khai hiệu quả nghị định góp phần gắn phát triển kinh tế với tiến bộ, công bằng và an sinh xã hội, để người dân có hoàn cảnh khó khăn được quan tâm, hỗ trợ.

Ông Trịnh Ngọc Hiệp - Phó Giám đốc Sở Y tế.

Theo Nghị định số 335, mức chuẩn trợ giúp xã hội là căn cứ xác định mức trợ cấp xã hội, hỗ trợ kinh phí nhận chăm sóc, nuôi dưỡng, mức chăm sóc tại cơ sở trợ giúp xã hội và các mức trợ giúp khác. Mức chuẩn được quy định là 540.000 đồng/tháng. Trên cơ sở mức chuẩn, nghị định quy định các hệ số khác nhau đối với từng nhóm đối tượng, hoàn cảnh cụ thể để xác định mức hưởng. Cách quy định này nhằm bảo đảm sự thống nhất, đồng thời phù hợp với mức độ khó khăn của từng nhóm.

Đáng chú ý, khi điều kiện kinh tế - xã hội bảo đảm, UBND cấp tỉnh có thể trình HĐND cùng cấp quyết định mức chuẩn và mức trợ giúp cao hơn mức quy định; đồng thời xem xét hỗ trợ những đối tượng có hoàn cảnh khó khăn khác chưa được quy định. Đây là cơ sở để địa phương chủ động thực hiện chính sách phù hợp với nguồn lực.

- Nghị định quy định những nhóm đối tượng nào được hưởng trợ giúp xã hội thường xuyên tại cộng đồng, thưa ông?

- Nghị định quy định các nhóm đối tượng cần được trợ giúp, trong đó có trẻ em dưới 16 tuổi thuộc trường hợp đặc biệt như bị bỏ rơi, mồ côi hoặc thiếu người có khả năng chăm sóc, nuôi dưỡng; người thuộc diện cần chăm sóc, nuôi dưỡng; người cao tuổi; người khuyết tật thuộc diện hưởng trợ cấp; trẻ em và người nhiễm HIV/AIDS đáp ứng điều kiện theo quy định.

Việc xác định theo từng hoàn cảnh, nhất là trẻ em đặc biệt, giúp chính sách sát thực tế, hạn chế bỏ sót người có hoàn cảnh khó khăn. Mức trợ cấp của từng nhóm được xác định trên cơ sở mức chuẩn nhân với hệ số tương ứng. Cơ quan chuyên môn và chính quyền cơ sở phải rà soát kỹ, bảo đảm đúng đối tượng, điều kiện và mức hưởng.

- Nghị định mới đặt ra cách tiếp cận như thế nào đối với việc chăm sóc, nuôi dưỡng đối tượng tại gia đình và cộng đồng? Chính sách đối với những người được chăm sóc, nuôi dưỡng tại cơ sở trợ giúp xã hội có những điểm đáng chú ý nào, thưa ông?

- Nghị định tiếp tục đề cao vai trò của gia đình và cộng đồng, ưu tiên để đối tượng được chăm sóc, nuôi dưỡng tại gia đình khi có đủ điều kiện. Đây là môi trường gần gũi, giúp các đối tượng gắn bó tình cảm và hòa nhập tốt hơn. Nghị định cũng hỗ trợ kinh phí đối với hộ gia đình, cá nhân nhận chăm sóc, nuôi dưỡng đối tượng thuộc diện chính sách. Chính sách còn chia sẻ trách nhiệm với gia đình, cá nhân dành thời gian, công sức chăm lo cho đối tượng. Bên cạnh đó, nghị định cũng quy định chính sách đối với người không còn khả năng tự chăm sóc, không có người chăm sóc hoặc không thể sinh sống an toàn tại cộng đồng sẽ được tiếp nhận, chăm sóc, nuôi dưỡng tại cơ sở trợ giúp xã hội.

Nghị định quy định cụ thể chế độ chăm sóc, nuôi dưỡng tại cơ sở trợ giúp xã hội. Nhà nước cấp kinh phí cho các cơ sở thực hiện nhiệm vụ theo quy định. Mức trợ cấp nuôi dưỡng hằng tháng thấp nhất được tính từ mức chuẩn trợ giúp xã hội nhân với hệ số tương ứng. Trẻ em dưới 4 tuổi áp dụng hệ số 5,0; đối tượng từ đủ 4 tuổi trở lên áp dụng hệ số 4,0.

Ngoài ra, nghị định quy định chi tư trang, vật dụng sinh hoạt, vệ sinh cá nhân, đồ dùng học tập và các khoản cần thiết khác. Điều đó cho thấy chăm sóc không chỉ bảo đảm ăn, ở mà còn đáp ứng nhu cầu thiết yếu. Các cơ sở cũng phải nâng cao chất lượng chăm sóc, quản lý, nuôi dưỡng; sử dụng kinh phí đúng mục đích, công khai, minh bạch.

Khám các bệnh về mắt cho người cao tuổi không nơi nương tựa đang được nuôi dưỡng tại Trung tâm Bảo trợ xã hội và Công tác xã hội tỉnh.

- Theo ông, trợ giúp xã hội khẩn cấp có ý nghĩa như thế nào đối với tỉnh Khánh Hòa?

- Đây là nội dung rất quan trọng. Người dân có thể rơi vào hoàn cảnh khó khăn đột xuất do thiên tai, hỏa hoạn, tai nạn, sự cố nghiêm trọng hoặc nguyên nhân bất khả kháng. Khi đó, chính quyền địa phương cần phải thực hiện hỗ trợ nhanh, đúng, kịp thời để người dân vượt qua khó khăn.

Khánh Hòa có địa bàn rộng, điều kiện tự nhiên đa dạng, có thể chịu ảnh hưởng của mưa lũ, sạt lở, thiên tai. Vì vậy, trợ giúp khẩn cấp phải được thực hiện chủ động, trách nhiệm, không để người dân chờ đợi.

- Về thủ tục, người dân sẽ tiếp cận chính sách theo hướng nào để thuận lợi hơn?

- Người cần trợ giúp thường khó khăn trong tiếp cận thông tin và thủ tục hành chính. Vì vậy, quy trình phải rõ ràng, dễ thực hiện, giảm thủ tục không cần thiết. Nghị định quy định nhiều hình thức tiếp nhận, gồm nộp trực tuyến trên Cổng Dịch vụ công quốc gia, qua dịch vụ bưu chính hoặc trực tiếp tại bộ phận một cửa. Đa dạng hình thức giúp người dân lựa chọn thuận tiện.

Chính quyền cơ sở phải đẩy mạnh công tác tuyên truyền trên phương tiện thông tin đại chúng, phát huy trách nhiệm trong hướng dẫn, tiếp nhận, rà soát, xác minh và giải quyết hồ sơ. Mục tiêu là đúng quy trình, đồng thời hạn chế bỏ sót người đủ điều kiện.

- Để đưa nghị định vào cuộc sống, thời gian tới, các sở, ngành, địa phương cần tập trung vào vấn đề gì?

- Trước hết, sở sẽ tham mưu UBND tỉnh chỉ đạo các cơ quan, địa phương nghiên cứu nghị định, xác định rõ nhiệm vụ, thẩm quyền, trách nhiệm, bảo đảm thực hiện thống nhất. Một nhiệm vụ quan trọng là rà soát người đang hưởng và trường hợp có khả năng thuộc diện thụ hưởng mới. Việc rà soát phải chính xác, công khai, minh bạch, tránh bỏ sót hoặc xác định sai đối tượng.

Cùng với đó, tăng cường tuyên truyền để người dân, nhất là đối tượng yếu thế và gia đình hiểu quyền lợi, điều kiện, thủ tục, nơi liên hệ. Đồng thời, ứng dụng công nghệ thông tin, cập nhật dữ liệu và nâng cao trách nhiệm của cán bộ thực hiện chính sách.

Các cấp, ngành phải thực hiện đúng quy định, lấy quyền lợi và sự thuận tiện của người dân làm trọng tâm. Khi chính sách được triển khai đúng, đủ, kịp thời, người yếu thế sẽ có thêm điều kiện vượt qua khó khăn, ổn định cuộc sống.

- Xin cảm ơn ông!

VĂN GIANG (Thực hiện)