Xã Đại Lãnh: Cần sớm đầu tư kè Suối Dừa 

Trận lũ lịch sử năm 2025 đã cuốn trôi 4 căn nhà nằm dọc Suối Dừa, xã Đại Lãnh khiến nhiều hộ dân sinh sống ven suối lo lắng. Với tình trạng bồi lắng, sạt lở bờ suối vẫn diễn ra, việc sớm đầu tư hệ thống kè kiên cố là yêu cầu cấp thiết nhằm bảo vệ tính mạng, tài sản của người dân trong những mùa mưa lũ.

Dòng suối bị xói lở và bồi lắng

Suối Dừa có chiều dài khoảng 820m, chảy qua khu vực thôn Đông Nam và thôn Tây Nam 2 trước khi đổ ra biển. Dòng suối đóng vai trò quan trọng trong việc tiêu thoát nước cho khu vực. Tuy nhiên, do ảnh hưởng của mưa lũ, nhiều đoạn bờ suối đang bị xói lở, lòng suối bồi lắng, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn đối với những hộ dân sinh sống dọc hai bên bờ.

Trong trận lũ lịch sử năm 2025, nước lũ từ thượng nguồn đổ về với lưu lượng lớn, dòng chảy mạnh đã cuốn trôi 4 căn nhà nằm dọc Suối Dừa. Do chưa được đầu tư hệ thống kè bảo vệ đồng bộ, mỗi mùa mưa đến, người dân lại thấp thỏm lo nước lũ từ thượng nguồn đổ về. Ông Hà Văn Hải (xã Đại Lãnh) cho biết, nhiều năm qua, tình trạng bồi lắng khiến lòng Suối Dừa ngày càng thu hẹp, khả năng tiêu thoát nước bị hạn chế. Vào mùa mưa, lượng nước từ thượng nguồn đổ về lớn, trong khi dòng chảy không được khơi thông kịp thời, dẫn đến tình trạng ngập lụt dọc tuyến suối. Đặc biệt, sau những thiệt hại do trận lũ năm 2025 gây ra, người dân càng lo lắng mỗi khi xuất hiện mưa lớn kéo dài. Do đó, người dân mong các cấp chính quyền sớm có giải pháp khơi thông dòng chảy, đầu tư hệ thống kè kiên cố để bảo đảm an toàn tính mạng và tài sản cho người dân.

Hiện trạng một đoạn khu vực Suối Dừa.

Theo đánh giá của địa phương, một trong những nguyên nhân khiến bờ Suối Dừa dễ bị xói lở là do đặc điểm địa chất chủ yếu gồm đất cát pha trộn, có độ liên kết tự nhiên thấp. Qua nhiều mùa mưa, dòng nước liên tục tác động, gây xói mòn chân bờ, hình thành những vị trí hàm ếch và sụt lún cục bộ. Nếu không có giải pháp xử lý căn cơ, tình trạng này có thể tiếp tục diễn biến phức tạp, ảnh hưởng đến nền đất, công trình và nhà ở của người dân ven suối.

Đáng lo ngại, nguy cơ mất an toàn không chỉ xuất hiện khi xảy ra những trận lũ lớn. Quá trình xói lở kéo dài có thể làm suy yếu kết cấu đất ven bờ, nhất là tại những vị trí có nhà dân và công trình hạ tầng nằm ven suối. Trong khi đó, lòng suối bị bồi lắng, một số vị trí còn tồn tại gạch đá từ các điểm sạt lở trước đây, ảnh hưởng đến khả năng tiêu thoát nước. Thực trạng này đặt ra yêu cầu phải có giải pháp tổng thể, vừa gia cố bờ suối, vừa khơi thông dòng chảy nhằm hạn chế thiệt hại khi thiên tai xảy ra.

Đề xuất bố trí vốn đầu tư hệ thống kè đồng bộ

Từ thực trạng sạt lở tại Suối Dừa, thời gian qua, chính quyền địa phương đã triển khai một số hạng mục gia cố bờ suối nhằm bảo vệ khu dân cư và các công trình hạ tầng. Sau đợt mưa lớn năm 2025, đoạn từ cầu Suối Dừa ra biển dài khoảng 170m đã được cải tạo bằng rọ đá với kinh phí 3 tỷ đồng; trong đó ngân sách tỉnh hỗ trợ 1,8 tỷ đồng, vốn đối ứng của địa phương 1,2 tỷ đồng. Bên cạnh đó, đoạn giáp cống chui đường bộ cao tốc dài khoảng 50m đã được kiên cố hóa bằng kè bê tông cốt thép từ nguồn vốn ngân sách tỉnh, với kinh phí 1,8 tỷ đồng.

Các hạng mục nêu trên bước đầu phát huy hiệu quả, song mới chỉ giải quyết được một số vị trí xung yếu. Hiện nay, còn nhiều đoạn bờ suối vẫn chưa được gia cố, trong khi tình trạng bồi lắng, thu hẹp dòng chảy chưa được xử lý triệt để. Do nguồn lực ngân sách địa phương còn hạn chế, việc đầu tư hệ thống kè trên toàn tuyến chưa thể triển khai đồng bộ.

Để giải quyết những bất cập này, UBND xã Đại Lãnh đã đưa dự án đầu tư hệ thống kè Suối Dừa vào danh mục đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026 - 2030, với tổng vốn dự kiến khoảng 80 tỷ đồng. Theo định hướng, công trình sẽ được xây dựng kiên cố bằng các giải pháp kỹ thuật phù hợp, kết hợp hệ thống thu nước mặt, xử lý bồi lắng và khơi thông dòng chảy. Việc đầu tư còn góp phần bảo vệ các công trình giao thông, đặc biệt là khu vực mố cầu phía thượng lưu.

Ông Phạm Trúc Việt - Chủ tịch UBND xã Đại Lãnh cho biết, với những thiệt hại nặng nề trong trận lũ lịch sử năm 2025, địa phương xác định việc đầu tư hệ thống kè Suối Dừa là giải pháp cấp thiết nhằm bảo vệ tính mạng, tài sản của người dân. Bên cạnh việc gia cố bờ suối, địa phương còn định hướng kết hợp xây dựng đường dân sinh, trồng cây xanh dọc hai bên bờ, tạo cảnh quan xanh, sạch, đẹp và cải thiện điều kiện sinh hoạt cho người dân. Tuy nhiên, do nguồn lực địa phương không đáp ứng được nhu cầu đầu tư, xã đã đề xuất UBND tỉnh quan tâm bố trí nguồn vốn để sớm triển khai công trình.

MẠNH HÙNG