Tạo đột phá trong giải phóng mặt bằng các dự án trọng điểm

Sáng nay (25-6), UBND tỉnh phát động đợt cao điểm 90 ngày đêm giải phóng mặt bằng (GPMB) các công trình, dự án trọng điểm, động lực trên địa bàn tỉnh. Đây được xem là chiến dịch đặc biệt nhằm tháo gỡ điểm nghẽn lớn nhất đối với đầu tư phát triển, tạo mặt bằng sạch để đẩy nhanh tiến độ các dự án hạ tầng, công nghiệp, đô thị, năng lượng và nâng cao tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công. Nhân dịp này, phóng viên Báo và Phát thanh, Truyền hình Khánh Hòa có cuộc trao đổi với ông Nguyễn Minh Thư - Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường, cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo xử lý vướng mắc công tác GPMB các dự án trọng điểm, động lực trên địa bàn tỉnh.

- Thưa ông, vì sao tỉnh Khánh Hòa lựa chọn thời điểm này để phát động đợt cao điểm 90 ngày đêm giải phóng mặt bằng?

- Hiện nay, Khánh Hòa đang bước vào giai đoạn phát triển với nhiều thời cơ lớn. Trên địa bàn tỉnh đang triển khai hàng loạt công trình, dự án trọng điểm quốc gia và dự án động lực có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với phát triển kinh tế - xã hội, thu hút đầu tư, mở rộng không gian phát triển và bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia.

Ban Chỉ đạo của tỉnh hiện đang theo dõi 40 công trình, dự án trọng điểm, động lực. Trong đó, có những dự án mang tầm quốc gia như: Dự án Đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam, Nhà máy Điện hạt nhân Ninh Thuận 1, Nhà máy Điện hạt nhân Ninh Thuận 2; các khu công nghiệp (KCN) lớn như: Dốc Đá Trắng, Ninh Diêm 1, Ninh Xuân, Cà Ná; các dự án giao thông chiến lược như: Quốc lộ 26B, ĐT.651G, tuyến đường ven biển Vạn Lương - Ninh Hòa, đường giao thông liên vùng, cùng nhiều dự án thủy lợi, khu tái định cư, khu đô thị quy mô lớn.

Trong quá trình triển khai, GPMB vẫn là khâu then chốt quyết định tiến độ thực hiện dự án. Chính vì vậy, UBND tỉnh phát động đợt cao điểm 90 ngày đêm nhằm tập trung toàn bộ nguồn lực của hệ thống chính trị, tạo sự chuyển biến mạnh mẽ về nhận thức, hành động và trách nhiệm của các cơ quan, đơn vị, địa phương trong thực hiện nhiệm vụ này. Đây không chỉ là một chiến dịch về tiến độ, mà còn là giải pháp để tháo gỡ điểm nghẽn lớn nhất của đầu tư phát triển hiện nay.

Dự án Khu đô thị mới Đầm Cà Ná.

- Ông có thể cho biết bức tranh tổng thể về công tác giải phóng mặt bằng các dự án trọng điểm của tỉnh hiện nay?

- Sau khi Ban Chỉ đạo được kiện toàn, quy chế hoạt động được ban hành và hệ thống theo dõi tiến độ theo 12 bước bồi thường, hỗ trợ, tái định cư được đưa vào vận hành trên IOC (Trung tâm Điều hành thông minh) toàn tỉnh, công tác GPMB đã có nhiều chuyển biến tích cực.

Qua rà soát, đến ngày 15-6, trong số 40 dự án trọng điểm đang được theo dõi, có 1 dự án cơ bản hoàn thành công tác GPMB; 3 dự án đang ở giai đoạn cuối, tập trung chi trả tiền và bàn giao mặt bằng; 21 dự án đang triển khai công tác kiểm kê, xác minh nguồn gốc đất; 15 dự án còn gặp khó khăn liên quan đến giá đất, chính sách bồi thường, tái định cư hoặc các thủ tục pháp lý.

Điều đáng ghi nhận là hệ thống ban chỉ đạo cấp xã, các đơn vị thực hiện bồi thường, GPMB và các chủ đầu tư đã từng bước đi vào hoạt động ổn định. Sự phối hợp giữa các cơ quan chuyên môn, địa phương và chủ đầu tư cũng được tăng cường hơn trước. Tuy nhiên, khối lượng công việc phía trước còn rất lớn. Nếu không có một chiến dịch tập trung, quyết liệt thì sẽ rất khó bảo đảm tiến độ cho các dự án trọng điểm của tỉnh.

- Theo ông, đâu là những khó khăn lớn nhất hiện nay trong công tác giải phóng mặt bằng?

- Qua theo dõi thực tế, chúng tôi nhận thấy có 6 nhóm khó khăn chính.

Thứ nhất, một số dự án chưa hoàn thành việc bàn giao đầy đủ mốc GPMB hoặc hồ sơ kỹ thuật phục vụ đo đạc, kiểm kê.

Thứ hai, khối lượng hồ sơ cần xác minh rất lớn. Nhiều trường hợp có lịch sử sử dụng đất kéo dài qua nhiều thời kỳ, hồ sơ địa chính chưa đầy đủ nên việc xác minh nguồn gốc đất mất nhiều thời gian.

Thứ ba, khó khăn trong công tác xác định giá đất cụ thể và tiến độ lập, thẩm định, phê duyệt phương án bồi thường.

Thứ tư, một số khu tái định cư chưa hoàn thiện đồng bộ hạ tầng kỹ thuật, gây ảnh hưởng đến quá trình bố trí tái định cư cho người dân.

Thứ năm, là công tác tuyên truyền, đối thoại ở một số nơi chưa thường xuyên, khiến một bộ phận người dân chưa thực sự đồng thuận.

Thứ sáu, ở một số địa phương, việc cập nhật tiến độ, chế độ báo cáo hoặc phối hợp xử lý công việc chưa đáp ứng yêu cầu.

Tuy nhiên, qua triển khai, chúng tôi cho rằng khó khăn lớn nhất hiện nay không nằm ở cơ chế, chính sách mà nằm ở khâu tổ chức thực hiện; ở tinh thần trách nhiệm và sự phối hợp giữa các cơ quan, đơn vị trong giải quyết từng hồ sơ, từng trường hợp cụ thể.

- Vậy mục tiêu của đợt cao điểm 90 ngày đêm lần này được xác định như thế nào, thưa ông?

- Chương trình đặt ra nhiều mục tiêu rất cụ thể. Trước hết, 100% dự án phải xây dựng kế hoạch chi tiết về công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và thu hồi đất. Tỉnh phấn đấu hoàn thành việc lập, thẩm định, phê duyệt phương án bồi thường đối với 100% trường hợp đã đủ điều kiện theo quy định; không để tồn đọng hồ sơ do nguyên nhân chủ quan. Bên cạnh đó, phấn đấu bàn giao tối thiểu 80% diện tích mặt bằng theo kế hoạch năm 2026 đối với từng công trình, dự án; đồng thời đẩy nhanh giải ngân kinh phí bồi thường và các nguồn vốn đầu tư công liên quan.

Song song đó là tăng cường đối thoại, tuyên truyền, giải quyết kiến nghị của người dân ngay từ cơ sở, không để phát sinh điểm nóng hoặc khiếu kiện phức tạp kéo dài.

Tất cả nhằm đạt được mục tiêu cuối cùng là tạo mặt bằng sạch để các dự án được triển khai đúng tiến độ, qua đó thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và nâng cao hiệu quả sử dụng vốn đầu tư công.

- Xin ông cho biết những dự án nào sẽ được ưu tiên tập trung trong đợt cao điểm này?

- Ban Chỉ đạo đã xây dựng lộ trình cụ thể theo từng tháng. Trong tháng 6, tỉnh tập trung hoàn thành 100% công tác GPMB đối với Dự án Nhà máy Điện hạt nhân Ninh Thuận 1 và Nhà máy Điện hạt nhân Ninh Thuận 2 theo chỉ đạo của Chính phủ. Trong tháng 7, trọng tâm là các khu tái định cư phục vụ Dự án Đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam; Dự án KCN Dốc Đá Trắng; tuyến đường ven biển Vạn Lương - Ninh Hòa; các dự án giao thông liên vùng. Từ tháng 8 đến tháng 9, tỉnh sẽ tập trung đẩy nhanh tiến độ hàng loạt dự án công nghiệp, giao thông, đô thị và hạ tầng lớn như: KCN Ninh Diêm 1, KCN Ninh Xuân, KCN Cà Ná, Quốc lộ 26B, các dự án thủy lợi Sông Chò 1, các khu đô thị tại Cam Lâm, Vạn Ninh và nhiều dự án động lực khác.

Đây đều là những dự án có vai trò quan trọng trong việc mở rộng không gian phát triển, thu hút đầu tư và tạo động lực tăng trưởng mới cho tỉnh trong giai đoạn tới.

Khu vực triển khai Nhà máy Điện hạt nhân Ninh Thuận 2 (xã Vĩnh Hải).

- Ông muốn gửi gắm thông điệp gì tới các địa phương, đơn vị và người dân trong đợt cao điểm này?

- Tôi cho rằng, thành công của đợt cao điểm cần sự chung tay của cả hệ thống chính trị và sự đồng thuận của Nhân dân. Đối với các địa phương, cần xác định đây là nhiệm vụ chính trị trọng tâm; người đứng đầu phải trực tiếp chỉ đạo, kiểm tra và chịu trách nhiệm về kết quả thực hiện.

Đối với các chủ đầu tư và đơn vị liên quan, cần chủ động phối hợp, cung cấp đầy đủ hồ sơ, kinh phí, nhân lực để đẩy nhanh tiến độ.

Đối với người dân, chúng tôi mong muốn tiếp tục nhận được sự đồng hành, chia sẻ và ủng hộ đối với các chủ trương phát triển của tỉnh. Mọi quyền và lợi ích hợp pháp của người dân có đất bị thu hồi đều được bảo đảm theo quy định của pháp luật.

Tôi tin rằng với quyết tâm cao của cả hệ thống chính trị, sự đồng thuận của người dân, đợt cao điểm 90 ngày đêm GPMB sẽ tạo được bước đột phá, góp phần đưa các công trình, dự án trọng điểm sớm đi vào triển khai, tạo động lực mới cho tỉnh Khánh Hòa phát triển nhanh và bền vững trong những năm tới.

- Xin cảm ơn ông!

MẠNH HÙNG (Thực hiện)