Tăng tốc giải phóng mặt bằng các dự án trọng điểm

Sau hơn 1 tháng triển khai cao điểm 90 ngày giải phóng mặt bằng (GPMB), đã có 5 dự án hoàn thành nhiệm vụ, tạo khí thế tích cực cho các công trình trọng điểm, động lực trên địa bàn tỉnh. Tuy nhiên, khối lượng công việc vẫn còn rất lớn, nhiều vướng mắc về nguồn gốc đất, hồ sơ pháp lý, đơn giá bồi thường, tranh chấp và sự phối hợp giữa các đơn vị cần được xử lý nhanh để giữ vững tiến độ toàn chương trình.

Hoàn thành giải phóng mặt bằng 5 dự án

Ông Nguyễn Văn Thành - Phó Giám đốc Phụ trách Trung tâm Phát triển quỹ đất tỉnh cho biết, sau hơn 1 tháng phát động cao điểm 90 ngày GPMB các công trình, dự án trọng điểm, động lực trên địa bàn tỉnh, tính đến ngày 31-7, có 5 dự án đã hoàn thành tiến độ được giao theo kế hoạch. Kết quả bước đầu không chỉ thể hiện quyết tâm của các địa phương, chủ đầu tư và đơn vị làm nhiệm vụ GPMB, mà còn góp phần mở đường cho các dự án giao thông, công nghiệp và tái định cư sớm triển khai.

Dự án Đường ven biển Vạn Ninh - Ninh Hòa đang được đẩy nhanh tiến độ.

Nổi bật nhất là Dự án Đầu tư hạ tầng Khu Công nghiệp Dốc Đá Trắng giai đoạn 2, có tổng diện tích thu hồi hơn 218,6ha, ảnh hưởng 207 trường hợp. Trong đó, xã Vạn Hưng có hơn 170,8ha với 189 trường hợp; xã Bắc Ninh Hòa hơn 47,8ha với 18 trường hợp. Đến cuối tháng 7, phương án bồi thường của toàn bộ 207 trường hợp đã được phê duyệt, 100% diện tích tại địa bàn 2 xã đã được bàn giao. Đối với Dự án thành phần GPMB đoạn qua khu vực Ninh Hòa phục vụ tuyến đường ven biển từ Vạn Lương đi Ninh Hòa, tổng diện tích thu hồi 27,6ha, ảnh hưởng 139 trường hợp. Tại xã Bắc Ninh Hòa, 116/116 phương án đã được phê duyệt, 115 trường hợp đã nhận tiền; diện tích bàn giao đạt 14,01/14,93ha. Tại phường Đông Ninh Hòa, toàn bộ 12,67ha đã được bàn giao; 20/23 trường hợp đã nhận tiền, 3 trường hợp còn lại đang ở nước ngoài.

Tại phường Bắc Nha Trang, Dự án thành phần bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, GPMB phục vụ đường giao thông liên vùng Diên Khánh có diện tích thu hồi gần 4,19ha, ảnh hưởng 58 trường hợp, tương ứng 97 thửa đất. Đến ngày 31-7, đã phê duyệt phương án bồi thường của 58/58 trường hợp; các đơn vị đang tổ chức chi trả và tiếp tục bàn giao mặt bằng. Tổng mức đầu tư của dự án GPMB là 58,5 tỷ đồng; đã giải ngân 10,4 tỷ đồng và dự kiến giải ngân thêm 48,1 tỷ đồng trong tháng 8.

2 khu tái định cư phục vụ Dự án Đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam cũng đạt kết quả tích cực. Khu tái định cư Tân Định có quy mô 4,36ha, ảnh hưởng 72 trường hợp với 111 thửa đất; toàn bộ phương án đã được phê duyệt, 70 trường hợp đã nhận tiền, diện tích bàn giao đạt 4,25ha, tương đương 97,31%. Khu tái định cư Vông Trắc Tre đã hoàn thành 100% GPMB; Ban Quản lý Dự án phát triển tỉnh đang triển khai thi công hạ tầng kỹ thuật.

Gỡ từng “nút thắt”, không để dồn việc cuối kỳ

Sau nhóm nhiệm vụ tháng 7, chương trình bước vào giai đoạn có khối lượng công việc nặng hơn, gồm 3 dự án trong tháng 8 và 30 dự án thuộc nhóm nhiệm vụ tháng 9. Nhiều dự án có diện tích thu hồi hàng chục đến hàng trăm héc-ta, ảnh hưởng hàng trăm hộ dân, tổ chức và phải xử lý đồng thời các bước kiểm kê, xác minh nguồn gốc, phê duyệt phương án, chi trả và bàn giao mặt bằng.

Dự án Khu tái định cư Tân Định đã hoàn thành giải phóng mặt bằng, bắt đầu triển khai thi công.

Theo tìm hiểu, hiện các dự án có vướng mắc chính là hồ sơ đất đai phức tạp: Đất chuyển nhượng bằng giấy tay, qua nhiều chủ sử dụng; chủ đất không sinh sống tại địa phương; ranh giới thực tế chồng lấn giấy chứng nhận; thiếu thông tin hoặc chưa xác định được chủ sử dụng. Tiếp đó là các vấn đề dân sự như tranh chấp, phân chia di sản, người có quyền lợi đang ở nước ngoài. Một số dự án phát sinh vướng mắc về đơn giá, chính sách hỗ trợ, chi phí bồi thường chậm chi trả hoặc chưa có đầy đủ bản đồ, ranh giới thu hồi đất...

Ông Nguyễn Minh Thư - Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường cho biết, để hoàn thành chương trình, giải pháp trước hết là phân loại toàn bộ hồ sơ còn lại theo từng nhóm nguyên nhân, giao rõ cơ quan chủ trì và thời hạn xử lý. Những hồ sơ đã đủ điều kiện phải được phê duyệt, chi trả và tiếp nhận mặt bằng ngay, không chờ hoàn thành đồng loạt toàn dự án. Đối với trường hợp tranh chấp, thừa kế hoặc chủ sử dụng ở nước ngoài, chính quyền địa phương cần chủ động hòa giải, hướng dẫn thủ tục, liên hệ trực tiếp và áp dụng các biện pháp xử lý tiền bồi thường theo đúng quy định. Tinh thần là khó đến đâu gỡ đến đó, không để dồn việc vào cuối kỳ cao điểm.

Các xã, phường phải rút ngắn thời gian xác minh nguồn gốc đất, cung cấp hồ sơ địa chính và phối hợp chặt chẽ với các chi nhánh phát triển quỹ đất để xử lý. Cùng với đó, chủ đầu tư phải cung cấp kịp thời bản đồ, ranh giới, nguồn vốn và các hồ sơ kỹ thuật; không để việc chuẩn bị chưa đầy đủ làm chậm cả quy trình GPMB. Những dự án có số lượng trường hợp lớn cần tổ chức nhiều tổ công tác, thực hiện kiểm kê, lập phương án và vận động bàn giao theo từng khu vực.

Kết quả 5 dự án, nhiệm vụ hoàn thành GPMB các dự án trong tháng 7 đã khẳng định hiệu quả của việc xác lập mốc thời gian cụ thể và huy động đồng bộ các cơ quan, địa phương cùng vào cuộc. Tuy nhiên, thành công cuối cùng của cao điểm 90 ngày không chỉ được đo bằng số phương án đã phê duyệt, mà phải thể hiện ở diện tích mặt bằng thực tế được bàn giao cho chủ đầu tư. Giữ được nhịp độ, xử lý dứt điểm từng hồ sơ và không để những vướng mắc nhỏ kéo dài sẽ là điều kiện quyết định để các dự án trọng điểm tăng tốc thi công, giải ngân nguồn vốn và sớm phát huy hiệu quả đầu tư.

MẠNH HÙNG