Ngày 19-11-2025, trận lũ lịch sử xảy ra trên địa bàn tỉnh Khánh Hòa gây thiệt hại nặng nề về người và tài sản, để lại những ký ức không thể nào quên đối với chính quyền và Nhân dân. Đúng một năm sau, ngày 19-11-2026, cuộc sống tại những vùng bị ảnh hưởng đã từng bước ổn định; nhiều công trình, nhà cửa được khôi phục, sản xuất và sinh hoạt dần trở lại bình thường. Tuy nhiên, những bài học từ trận lũ vẫn còn nguyên giá trị, nhất là trong bối cảnh thiên tai ngày càng diễn biến phức tạp, khó lường. Nhìn lại một năm qua, không chỉ để ghi nhận nỗ lực khắc phục hậu quả mà quan trọng hơn là nhận diện những hạn chế, chủ động chuẩn bị phương án ứng phó, không để bị động, bất ngờ trước thiên tai.
Bài học từ trận lũ lịch sử
Năm 2025, thiên tai trên địa bàn tỉnh diễn biến phức tạp, với 2 cơn bão và 6 đợt mưa lớn. Riêng tháng 11, nhiều khu vực liên tiếp hứng chịu 4 đợt mưa lũ vượt mốc lịch sử. Đỉnh lũ trên sông Dinh Ninh Hòa đạt 6,77m, cao hơn báo động 3 là 1,07m; trên sông Cái Nha Trang tại trạm thủy văn Đồng Trăng đạt 13,14m, cao hơn báo động 3 là 2,14m.
Đợt mưa lũ lịch sử, cao điểm là ngày 19-11-2025, làm 22 người chết, 20 người bị thương; 89 nhà bị sập hoàn toàn, 290 nhà hư hỏng. Tổng thiệt hại do mưa lũ ước khoảng 6.018 tỷ đồng, chưa bao gồm thiệt hại về tài sản của người dân. Với sự hỗ trợ, chi viện của Trung ương và sự chung tay, đùm bọc của đồng bào cả nước, đặc biệt là Đảng bộ, chính quyền và Nhân dân TP. Hồ Chí Minh, Khánh Hòa đã nỗ lực khắc phục hậu quả, từng bước ổn định đời sống và khôi phục sản xuất.
![]() |
| Lực lượng chức năng cứu hộ dân tại khu vực đường đôi phía nam phường Phan Rang trong cơn lũ lịch sử tháng 11-2025. |
Trong đợt mưa lũ, các cấp, ngành, địa phương huy động nhiều lực lượng, phương tiện tham gia sơ tán, cứu hộ, cứu nạn. Lực lượng vũ trang, y tế, doanh nghiệp vận tải cùng các lực lượng xung kích kịp thời hỗ trợ người dân tại những khu vực ngập sâu, bị cô lập, chia cắt. Tuy nhiên, thực tiễn cũng bộc lộ những hạn chế đáng lưu ý, nổi bật là sự cố mất sóng viễn thông, ảnh hưởng đến công tác chỉ đạo, điều hành và phối hợp ứng cứu.
Đây là bài học sâu sắc, bởi trong tình huống thiên tai khẩn cấp, thông tin liên lạc không đơn thuần là phương tiện điều hành mà còn là điều kiện quan trọng để tiếp cận, cứu hộ và bảo vệ tính mạng người dân. Không thể phụ thuộc hoàn toàn vào hạ tầng thông tin dân sự mà cần có phương án dự phòng, bảo đảm duy trì liên lạc trong mọi tình huống.
Một năm đã trôi qua, nhưng bài học về dự báo, cảnh báo, thông tin liên lạc, năng lực chỉ huy và khả năng ứng phó tại chỗ vẫn còn nguyên tính thời sự. Thiên tai có thể vượt ngoài dự báo, song thiệt hại hoàn toàn có thể được hạn chế nếu phương án phòng ngừa được chuẩn bị kỹ lưỡng, lực lượng và phương tiện sẵn sàng, người dân được thông tin kịp thời.
Chủ động từ cơ sở, cụ thể từng phương án
Khánh Hòa có địa hình đồi núi xen kẽ đồng bằng, hệ thống sông, suối ngắn và độ dốc lớn. Khi mưa lớn kéo dài hoặc xuất hiện với cường độ cao trong thời gian ngắn, lũ có thể lên nhanh, gây ngập sâu ở vùng hạ du, đồng thời tiềm ẩn nguy cơ lũ quét, sạt lở đất tại khu vực miền núi. Trong khi đó, địa bàn ven biển có số lượng lớn tàu thuyền, lồng bè nuôi trồng thủy sản, đặt ra yêu cầu cao về bảo đảm an toàn cho người và phương tiện khi có bão.
Nhận diện rõ những nguy cơ này, tỉnh đã điều chỉnh, bổ sung Phương án ứng phó thiên tai theo cấp độ rủi ro thiên tai trên địa bàn năm 2026. Phương án tập trung vào hai nhóm thiên tai có khả năng gây thiệt hại lớn là bão, áp thấp nhiệt đới và mưa lớn gây ngập lụt, lũ, lũ quét, sạt lở đất; đồng thời cụ thể hóa tình huống theo từng cấp độ, địa bàn, khu vực xung yếu, quy mô sơ tán và lực lượng tham gia.
Theo phương án, kịch bản mưa lớn có lượng mưa trong 24 giờ từ 200 đến 500mm, mực nước trên các sông có thể vượt báo động 3 từ 1m, thậm chí đạt hoặc vượt lũ lịch sử tại một số khu vực hạ lưu. Đối với bão mạnh, phương án đặt ra tình huống bão cấp 10, giật cấp 11 - 12 có khả năng đổ bộ vào tỉnh; hoàn lưu bão kết hợp triều cường có thể làm biển động mạnh, sóng cao 3 - 4m. Xây dựng kịch bản cụ thể là cần thiết, nhưng quan trọng hơn là phải biến phương án trên giấy thành hành động thực tế, có sự phân công rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm.
Thực tế tại các địa phương miền núi cho thấy, việc cụ thể hóa phương án đến từng khu vực, từng hộ dân đang được chú trọng. Xã Khánh Vĩnh xác định 4 khu vực có nguy cơ sạt lở đất và 5 khu vực có nguy cơ ngập lụt ven sông Cái, sông Khế. Xã Tây Khánh Vĩnh cũng rà soát các điểm xung yếu, lập danh sách hộ dân có nguy cơ bị ảnh hưởng, trong đó chú trọng những trường hợp cần ưu tiên hỗ trợ. Đây là cách làm cần được duy trì, bởi khi tình huống khẩn cấp xảy ra, việc nắm chắc địa bàn, con người sẽ giúp lực lượng tại chỗ nhanh chóng tiếp cận, hỗ trợ và sơ tán người dân.
Đối với khu vực ven biển, toàn tỉnh hiện có hơn 5.000 tàu thuyền, hơn 4.000 bè và hơn 74.000 lồng nuôi thủy sản trên biển, với hơn 8.800 lao động; cùng 7 khu neo đậu tránh trú bão. Vì vậy, ngay khi có tin bão, các lực lượng chức năng phải khẩn trương kiểm đếm, xác định vị trí tàu thuyền, hướng dẫn phương tiện vào nơi tránh trú, hỗ trợ ngư dân gia cố lồng bè và đưa người lao động vào bờ an toàn. Công tác này phải hoàn thành trước thời điểm bão dự kiến đổ bộ từ 2 đến 4 giờ, tránh để người dân ở lại trên tàu thuyền, lồng bè khi thời tiết đã trở nên nguy hiểm.
Cùng với đó, cần rà soát, sửa chữa, nâng cấp các công trình phòng, chống thiên tai; kiểm tra mức độ an toàn của hồ chứa, đập, kè, công trình giao thông và hệ thống thoát nước. Việc vận hành, điều tiết, xả lũ của các hồ chứa phải được kiểm soát chặt chẽ, thông tin đầy đủ, kịp thời đến người dân vùng hạ du. Ở những khu vực thường xuyên ngập sâu, chia cắt, các địa phương cần bố trí lực lượng chốt chặn, biển cảnh báo, kiên quyết không để người và phương tiện đi vào khu vực nguy hiểm.
Không chủ quan, lơ là trước thiên tai
Một trong những yêu cầu cấp thiết hiện nay là bảo đảm thông tin liên lạc thông suốt trong mọi tình huống. Bài học từ sự cố mất sóng năm 2025 cho thấy cần trang bị nguồn điện dự phòng, thiết bị thông tin liên lạc phù hợp cho các sở chỉ huy cơ động từ tỉnh đến xã. Cùng với đó, đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng khoa học, công nghệ trong theo dõi, dự báo, cảnh báo; xây dựng dữ liệu về vết lũ và hệ thống cảnh báo sớm qua thiết bị di động để thông tin kịp thời đến người dân.
![]() |
| Một em bé thôn Phước Khánh được lực lượng Công an sơ tán đến nơi an toàn trong cơn lũ lịch sử tháng 11-2025. |
Công tác phòng, chống thiên tai cần bắt đầu từ cơ sở, với việc rà soát từng điểm sạt lở, khu dân cư có nguy cơ ngập lụt; lập danh sách hộ dân cần sơ tán và chuẩn bị địa điểm tập kết, tuyến đường di chuyển, phương tiện, nhu yếu phẩm. Đặc biệt, cần có phương án hỗ trợ trẻ em, người cao tuổi, người khuyết tật và người mắc bệnh nặng. Phương châm “4 tại chỗ” phải được thực hiện thực chất, gắn với trách nhiệm cụ thể của từng cấp, từng ngành, từng địa phương.
Bên cạnh sự chủ động của chính quyền, ý thức phòng tránh của người dân cũng đóng vai trò quan trọng. Người dân cần thường xuyên theo dõi thông tin dự báo, cảnh báo; chủ động chằng chống nhà cửa, bảo vệ tài sản, di chuyển vật nuôi đến nơi an toàn; tuyệt đối không đi qua khu vực ngập sâu, nước chảy xiết, không đánh bắt cá, vớt củi trên sông, suối khi mưa lũ.
Từ ngày 19-11-2025 đến ngày 19-11-2026 là một năm với nhiều nỗ lực khắc phục hậu quả trận lũ lịch sử, đồng thời cũng là khoảng thời gian để Khánh Hòa nhìn nhận sâu sắc hơn những thách thức trong công tác phòng, chống thiên tai. Thiên tai có thể diễn biến bất thường, vượt ngoài khả năng kiểm soát của con người, nhưng sự chủ động trong dự báo, chuẩn bị và tổ chức ứng phó hoàn toàn có thể tạo nên khác biệt, giảm thiểu thiệt hại.
Một năm sau trận lũ lịch sử, điều cần được khắc ghi không chỉ là những mất mát đã qua mà còn là trách nhiệm chuẩn bị cho những tình huống có thể xảy ra. Không chủ quan, không lơ là, không để bị động, bất ngờ; chủ động phòng ngừa từ sớm, từ xa, từ cơ sở chính là cách thiết thực nhất để bảo vệ tính mạng, tài sản của Nhân dân và giữ vững thành quả phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh trước thiên tai.
BÌNH AN


![[Video] Chuyến đi để thêm yêu Trường Sa](/file/e7837c02857c8ca30185a8c39b582c03/112026/1794896265342_1500182675285637427_5292132705189364883_329a6112318558675d0c4be9144c0852_20261117131927.jpg?width=500&height=-&type=resize)




Thông tin bạn đọc
Đóng Lưu thông tin